گوناگون

اوقات فراغت در آلمان
نویسنده : سیناشیدایی - ساعت ٦:٠٦ ‎ب.ظ روز شنبه ٢٦ تیر ،۱۳۸٩
 

تفریح کلمه مناسبی برای ...


 پر کردن اوقات فراغت است اما به این معنا که دل را فرح بخشد ، روح و روحیه را آماده اقبال به پاکی ها ، درستی ها و خوبیها سازد . نفس انسان را رسم آزادگی بخشد و وجود را در خط فطرت سالم قرار دهد . تفریح نه به معنای گذران اوقات بیهوده و نه مشغولیت صرف ، بلکه خستگیها را کنار زدن و استعدادها را به کار داشتن است و تنبلی ها را کنار گذاشتن و حرکت لایق زندگی انسانی را تداوم بخشیدن و با آزادی و آزادگی و به دور از تعصبهای کور کورانه ، متن وجود را به آموزش های معنوی رسانیدن و در نهایت شخصیت انسان را مایه ور ساختن است . بنا براین بسیار ضروریست که در مورد اوقات فراغت و چگونگی گذراندن آن حساس باشیم و پژوهش کنیم و نتایج را به کار گیریم و نحوه گذاراندن پر حاصلی را تبلیغ نماییم و این رسالت هر انسان در عصر حاضر است .

اگر تفریح با میل انسان مطابقت داشته باشد ،  با آزادی تمام صورت میگیرد . اما اگر چنین  نباشد پیوسته احساس وابستگی تحمیل خواهد شد و وابستگی و تحمیل هم هزینه و خرج  بسیاری برای افراد جامعه و دولتها دارد .  این گونه اوقات فراغت بلایای زیادی برای انسان و جامعه در پی خواهد داشت . باید در درجه نخست در راه تهذیب فرهنگی جامعه گام برداشت و به افراد جامعه  آگاهی داد که چه تفریحات و فعالیتهایی  از نظر عقلایی و انسانی شایسته او و جامعه است .
 
بی تردید که انسان خفقان زده ،  بد فرهنگ و بی فرهنگ ، تفریحات ناسالم و بیهوده را  برای خود و جامعه  می پسندند . اعتقاد داریم  که جامعه کنونی ما در یک خفقان نسبی  فرهنگی و اجتماعی به سر می برد . لازمه احساس تفریح داشتن آزادی است . مردم خفقان زده چون در درون جان امنیت ندارند ، مدام دچار ترس و دلهره هستند . به همین دلیل مرتب به دنبال تفریحی هستند که آنها را از ترس و دلهره و عدم  اعتماد به نفس رها  کند و به آسودگی برساند . آنها تفریح را چنان می پسندند که گول زننده و منصرف کننده باشد . گویا می خواهند بازی ، ورزش و تفریح نیز برایشان مخدر باشد . آنها از طریق گذران اوقات فراغت به این نحو ، نه تنها هیچ نشاط و بهره ای نمی برند ، بلکه همواره در رنج و زحمت هستند و زمان فراغت را به ضرر از دست می دهند . در اینجا سئوالی به وجود می آید .  مقصر کیست ؟ خانواده یا پدر خانواده ؟ جامعه همچون فرزندان خانواده است و پدر که سیاستگذاران و مسئولین نقشش را ایفا میکنند موظف  به هدایت و ایجاد  آرامش روحی و فکری و جسمی افراد جامعه است . کارشناسان ارشد و صاحب نظر باید در تمام حوزه ها به درستی اندیشه کنند و در راه پیشرفت ارتقای کشور قدم بردارند . اما  در میان سیاستگذاران کشورهای عقب مانده ، آیا واقعا کارشناسان و مسئولین آگاه و متخصص  در حال انجام وظیفه هستند ؟
جالب است که یونانیان عهد باستان معتقد بودند اوقات فراغت و تفریح شرط اولیه و لازمه زندگی سعادتمند است و جالب اینکه  این نظریه که ما کار میکنیم تا اوقات فراغت داشته باشیم ، برای نسل امروز به ویژه جوانان روشنفکر است . در روم باستان نیز مانند یونان باستان اوقات فراغت متعلق به افراد خاصی بود . اما آنچه  اوقات فراغت در روم باستان را از اوقات فراغت در یونان باستان متمایز می ساخت این بود که در روم بر خلاف یونان علاوه برطبقه اشراف ، دیگر اقشار جامعه مانند کشاورزان و کارگران و دامداران و کارمندان نیز می توانستند اوقات فراغت داشته باشند ، زیرا تولیدات  کشاورزان و کارگران و دامداران در روم به قدری بود که امرار معاش آنها بسنده می کرد و طبقه حاکمان این خطر را احساس کرده بودند که اگر اوقات فراغت آنها را به صورت صحیح و اصولی برنامه ریزی و کنترل نکنند ، منافعشان به خطر می افتد و جامعه رو به نابودی می گراید . به این منظور در آ ن زمان سیرک بزرگ ماکزیموس را ساختند که بیش از 385000 تماشاگر را در خود جای می داد . گذشته از آن استخرها و حمام ها ی عمومی را برای مردم به وجود آوردند .
جامعه روم را می توان نخستین جامعه دانست که اوقات فراغت سازماندهی شده را بنا نهاد . برای مثال آنها پارکهای بزرگ ، سالنهای عمومی و ورزشگاههای بزرگی تاسیس کردند . طبقه حاکم علاوه بر اینها ، به طور مرتب جشن ها و مراسم موضوعی و شاد  مختلفی را برپا می کردند تا از این راه بتوانند نظام اجتماعی موجود را به خوبی حفظ کنند .
با شروع عصر جدید ، یعنی پایان قرون وسطی و حداکثر با آغاز صنعتی شدن جوامع غربی ، رابطه بین کار و اوقات فراغت به صورت اساسی دچار تغییر و تحول شد . در این دوره اوقات فراغت بیش از پیش به عنوان زمان تله شده به حساب می آمد و از آن انتقاد می شد و بر خلاف آن کار به عنوان یک ارزش مطرح می شد . تاثیر فرهنگی رنسانس که از کشور ایتالیا آغاز شد نگاه به زندگی را در کشورهای غربی تغییر داد . نگاه بسته به دنیا از بین رفت . نظم آسمانی که از طرف خدا ، ملائک و روحانیون ترسیم شده بود و غیر قابل تغییر تصور می شد ، به تدریج با پیشرفت دانش انسان تغییر پذیر جلوه کرد . موسیقی محلی ، بازیهای بومی و رویدادهای مختلف و متنوع ورزشی از جمله فعالیتهایی بود که به تدریج در جوامع مختلف رواج یافت . از این دوره به بعد شهروندان عادی اوقات فراغت خود را با گردهمایی در کافه ها و مهمانیهای شبانه و گفتگو در مورد مسائل مختلف از جمله آزادیهای مدنی می گذراندند . این تبادل افکار در بین شهروندان ، سرانجام جنبه سیاسی پیدا کرد و به انقلاب 1789 فرانسه منجر شد و خواسته انقلابیون ، آزادی ، تساوی حقوق و منزلت شهروندی و احترام در عمل بود .
از قرن 18 میلادی به بعد و به ویژه در قرن نوزدهم جوامع غربی هر چه بیشتر به سوی جوامعی با اقتصاد لیبرالی پیدا کردند . از این زمان به بعد برای کار ، حقوق و دستمزد در نظر گرفته شد و برای اولین بار اصلاح اوقات فراغت مطرح شد .
هواداران نظریه تیلور  کوشش کردند تا از انسان کارگر ، یک ماشین و یا یک خودکار محض بسازند . هر لحظه استراحت فرصت خوبی برای تجدید قوای جسمی بود . در اولین فرصت ممکن به طرف خانه یا غذا خوری‌ها هجوم برده می شد تا غذایی خورده شود و این خود ، استرس و به عبارتی ، شکل  دیگری از کار سخت بود . به این ترتیب کارگران که قشر عظیم جامعه بودند تا مرز حداکثر توانایی های فیزیکی کار می کردند . اوقات فراغت آنقدر کوتاه بود که تنها برای طی مسافت طولانی بین محل کار و خانه ، صرف غذا ی مختصر ، بهداشت حداقل و کمی خواب صرف می شد .
در اوایل قرن 20  به تدریج ساعات کار کاهش پیدا کرد و به تبع آن به زمان فراغت انسان افزوده شد . شاید مهمترین رویدادی که سبب شد زمان فراغت در جوامع غربی افزایش یابد ، وضع قانون 40 ساعت کار هفتگی در کارخانه ها در سال 1918 بود .
پس از جنگ جهانی دوم اگر چه مشقات کار افزایش پیدا کرد اما یک بار دیگر اوقات فراغت تحت تاثیر کاهش ساعات کار و نیز کاهش سن بازنشستگی قرار گرفت .
در آلمان به عنوان یکی از صنعتی ترین و پیشرفته ترین کشورها در زمینه پژوهش اوقات فراغت ، تکامل اوقات فراغت از دهه 50 قرن بیستم تا عصر حاضر به چهار مقطع تقسیم شده است . در دهه 50 و 60 کار از اهمیت بالا یی برخوردار بود . مهمترین مسئله کار بود و اوقات فراغت فقط در تجدید قوای جسمی خلاصه می شد .اما در دهه 70   کسانی که سخت کار می کردند در آمد بالایی داشتند . پس می توانستند در اوقات فراغت بیشتر خود به فعالیتهای دلخواه بپردازند . با آغاز دهه 90 اوقات فراغت نسبت به کار اهمیت بیشتری یافت و حتی از کار برجسته تر شد .
 
اطلاعات محدودی که در زمینه اوقات فراغت ایرانیان پیش از اسلام وجود دارد حاکی از آن است که در ایران باستان نیز همانند بسیاری از تمدنهای کهن ، اوقات فراغت مختص طبقه اشراف بود و طبقات عادی فرصت بسیار کمی برای استراحت و دید و بازدید و گفتگو و شرکت در مراسم و جشن‌های ملی و مذهبی داشتند و در زمان اوقات فراغت به کارهای رزمی میپرداختند . کشتی‌‌های بومی و محلی که در هر گوشه ای به صورتی خاص انجام میشد ، چوگان ، زوبین اندازی و شکار از جمله فعالیتهایی بود دکه مردم به آن می پرداختند .  با توسعه شهرنشینی در دوره اشکانیان و ساسانیان گونه های دیگری از گذران اوقات فراغت از جمله نواختن موسیقی در بین اشراف و طبقات خاص رایج شد . همچنین بازی شطرنج و چند بازی مشابه دیگر در بین افراد رواج پیدا کرد . پس از ظهور اسلام نیز پیشرفت فعالیتهای مربوط به اوقات فراغت که قبل از اسلام در ایران رایج بود حفظ شد و دلیلش هم نفوذ فرهنگ ریشه دار ایرانیان در دربار خلفای عباسی بود . از جمله تفریحات رایج آن زمان چوگان ، شطرنج ، نرد ،و گلوله اندازی بود . در قابوسنامه هم آمده است در بین بزرگان ، اسب دوانی که گاه با تیر اندازی همراه می شد بسیار رایج بود . در زمان صفویه یکی از متداولترین گونه گذران اوقات فراغت ، شرکت در جشنها و اعیاد بود .
هر گاه عروسی انجام می شد یا کودکی به دنیا می آمد یا موعد جشن های باستانی می رسید ، بیشتر مردم شرکت  می کردند و با یکدیگر به دید و بازدید می پرداختند .
جشن های عروسی ، مراسم تولد ، ختنه سوران ، عید شتر قربانی ، نوروز ، فطر ، جشن آب پاشان و جشن گل سرخ و جشن‌هایی از این قبیل شامل حال عموم مردم می شد . در این عصر موسیقی و رامشگری نیز کاملا" رایج بود و اگرچه رقص و آواز بر اساس دستورهای اسلامی ، بر خلاف شرع شمرده می شد اما این مسئله هرگز موجب نشد که به کلی مطرود شود و همچنان رایج بود . با رواج تشیع ، انواع مراسم عزاداری برای ائمه رواج پیدا کرد . ماهیگیری ، کشتی گیری ، شمشیر بازی و تیر اندازی ، گردش و سفر ، بازیهایی مانند شطرنج و تخم مرغ بازی ، تاب بازی ، برپایی نمایش و معرکه های گوناگون ، و نمایشهای گوناگون  در میدانها ی شهر مثل شعبده بازی ، بازی دلقکها ، ریسمان بازی ، خیمه شب بازی  ، نمایش پهلوانان و ورزشکاران و جنگ حیوانات با یکدیگر نیز از جمله سرگرمیهای آن زمان بود . خواندن شاهنامه و حکایات و قصص و تماشای رقصهای گوناگون نیز رایج بود.
گذران اوقات فراغت در عصر حاضر به دلیل توسعه فراوان در همه زمینه ها ی فرهنگی و اجتماعی و اقتصادی بسیار متنوع شده است . سن ، جنس ، سطح معلومات ، موقعیت اجتماعی و شغلی ، وضعیت خانوادگی ، امکانات در دسترس و تربیت خانوادگی ، فرهنگ و نگرش افراد ، از جمله عواملی هستند که به روش های مختلف بر فرصت های افراد در فعالیتهای اوقات فراغت تاثیر می گذارند .
نوع جهان بینی و برداشت انسانها از زندگی و محیط اطراف خود و نیز نحوه تعامل آنها با دیگران نقش بسیار مهمی در نحوه گذران اوقات فراغت آنها دارد که به طور کلی این نگرش در اذهان افراد جامعه را سیاستگذاران و مسئولان بلند پایه کشور به وجود می آورند . وضعیت و نگرش پیشرفته و سالم در هر جامعه را میتوان حاصل تفکر و تلاش درست و علمی  دولتمردان آن جامعه دانست .
دولتمردان و مسئولان کشور آلمان بر این باورند که زمان کار باید کوتاه اما پر ثمر باشد . به همین دلیل در برنامه ریزی های کلان سعی بر ایجاد زمان طولانی اوقات فراغت در سیاستهایشان  مشهود است . البته پیش از اقدام ، توانسته اند با تلاش فراوان دید و نگرش افراد جامعه را نسبت به اوقات فراغت گسترده و باز نمایند و سطح  فرهنگ  را در این بالا ببرند . امروزه در کشور آلمان  آموزش و فعالیتهای همراه با خلاقیت و جذاب  مدنظرند .
تکامل انفرادی ، حس اعتماد به نفس و به دست آوردن شخصیت اجتماعی ، دیگر تنها در محیط کار جست و جو نمی شود ، بلکه بیشتر در اوقات فراغت صورت می گیرد .
برای مثال در زمینه کار آفرینی ، آمار نشان می دهد که در آلمان در سال 1988، 450میلیارد مارک صرف گذران اوقات فراغت شده بود . در سال 1999 این رقم به 500میلیارد مارک،  و در سال 2001  به 570 میلیارد دلار و در سال 2003 به 630میلیارد دلار افزایش پیدا کرد . در سال 2003 تنها در بخش گردشگری 3میلیون نفر شاغل بوده اند .
بسیاری از مردم آلمان فعالیتهای گوناگونی در اوقات فراغت خود انجام می دهند ، خود را با کامپیوتر مشغول می سازند ، کتاب می خوانند ، ورزش می کنند و به نوازندگی با ساز می پردازند . 70درصد  نوجوانان و جوانان آلمانی به طور مرتب و مستمر ورزش می کنند . اما فقط  15درصد مردم بالا 65 سال به طور مستمر و مرتب ورزش می کنند . در حالی که نوجوانان و جوانان به طور همزمان گاهی به شش تا هشت رشته ورزشی می پردازند ولی افراد بالای 65 سال فقط  به دو رشته ورزشی می پردازند . در آلمان 600 موزه وجود دارد که سالانه 96 میلیون نفر از آنها بازدید دارند . رفتن به اپرا ، تئاتر و کنسرت های موسیقی نیز در آلمان بسیار رایج است . در آلمان در مجموع 400 سالن تئاتر و 140 ارکستر موسیقی حرفه ای وجود دارد . مردم این کشور علاقه بسیار زیادی به مطالعه دارند . با 80000 جلد کتاب تالیف شده در سال 2005 می توان گفت که آلمانی ها از کتاب خوانترین ملت ها هستند . همچنین در آلمان روزانه 350عنوان روزنامه و هزاران مجله منتشر می شود . دست کم 12 میلیون آلمانی از اوقات فراغت خود برای ایفای نقش های داوطلبانه و عام المنفعه مانند فعالیت در خانه های سالمندان ، صلیب سرخ ، آتش نشانی و گروه های حقوق بشر و طرفداران محیط زیست و ... استفاده میکنند . بدون دریافت وجه  و یا انتظار هیچ کمکی . بیش از 2 میلیون آلمانی در گروههای همخوانی کر عضو هستند . عده ای به جمع آوری تمبر یا سکه می پردازند . تربیت حیوانات خانگی مثل پرندگان یا سگ و باغبانی و گل کاری نیز رواج دارد . آلمانیها علاقه بسیار زیادی به سفر دارند . در سال 2005 مردم آلمان 206 میلیون سفر داخلی و 76 میلیون سفر به خارج داشته اند که این رقم اکنون بسیار بیشتر شده  و این در حالیست که جمعیت این کشور 82 میلیون نفر است . البته نحوه  و ماهیت  سفر مردم  کشور آلمان  بسیار متفاوت با سفر ، اهداف و ماهیت سفر در جامعه ایران دارد . به طوری که فرق آن را می توان با فرق میان روز و شب مشابه دانست .
هر خانواده فرانسوی در سال به طور متوسط 1500 دلار صرف فعالیت های فرهنگی ، گذران اوقات فراغت ، ورزش و بازی می کند که این مبلغ 5/3 درصد درآمد سالانه هر نفر است  . در سال 2004 وزارت فرهنگ فرانسه 4 میلیارد دلار بودجه داشت و این در حالی بود که در این سال در مجموع 17 میلیارد دلار در زمینه فرهنگی در فرانسه هزینه کرد . یعنی حدود نصف در آمد نفتی کشور ایران در آن سال . در سال 2004 در مجموع 60258 جلد کتاب جدید در فرانسه تالیف شد و 401 میلیون جلد کتاب توسط 350 ناشر به فروش رسید . آنها نیز علاقه فراوان به مطالعه دارند . 35 درصد مردم فرانسه به تور مرتب دست کم در روز یک روزنامه می خوانند . در فرانسه 3/2 میلیارد نسخه روزنامه در سال منتشر می شود . از 100 عنوان مجله ای که در فرانسه منتشر می شود ،  6 مجله شمارگان 1 میلیونی  و 8 مجله شمارگان بیش از نیم میلیونی دارند . با فروش 1354 نسخه مجله به ازای هر 1000 نفر ، فرانسویان در میان مردم جهان رتبه نخست را در مطالعه مجله دارند . آنها به طور متوسط 2 ساعت و 40 دقیقه در روز تلویزیون تماشا می کنند . در فرانسه 180 فرستنده تلویزیون وجود دارد که 4 فرستنده ، دولتی و سراسری و بقیه فرستنده های محلی و خصوصی هستند . البته مردم فرانسه بیشتر به تماشای برنامه های آموزشی یا هنری مبادرت میورزند . علاقه مردم فرانسه به موسیقی و برنامه های نمایشی در تمام دنیا مشهور است . تعداد سالنهای رقص و موسیقی و تئاتر و خوانندگی هر روز افزایش پیدا می کند ، که این خود نشان از آسایش و رفاه و آرامش فکر و روح مردم جامعه دارد و امید به زندگی بالا را در این جوامع به رخ می کشد .  در حال حاضر 11 میلیون فرانسوی عضو باشگاه های ورزشی مختلف هستند و هر روز به تعدادشان افزوده می شود . به تازگی ورزشهایی که جنبه ماجراجویانه دارند مانند دوچرخه سواری کوهستان (کراس ) صخره نوردی و کوهنوردی ، قایقرانی ( کایاک و کانو ) و پیاده روی در جنگل نیز در میان فرانسویان طرفداران زیادی پیدا کرده است . از دیگر گونه های گذران اوقات فراغت مردم فرانسه شرکت در جشن های متعدد و شاد است که به مناسبات مختلف برگذار می کنند . همچنین بازدید از موزه ها و مکانهای تاریخی زیادی که در فرانسه وجود دارد از زمره تفریحات مردم فرانسه است . می توان گفت مردم این کشور یا آلمان و کشورهایی از این قبیل ، اشتهای عجیبی برای یادگیری و دانستن آنچه در پیرامون خود می گذرد دارند و این اشتها ی نا تمام را به آیندگان خود با درایتی بی مثال تزریق می کنند .
اما ژاپن کشوری توسعه یافته و صنعتی است که به ساعات طولانی کار مشغول است . میانگین خواب مردم این کشور در شبانه روز پنج ساعت است که این رقم ، نشان دهنده زندگی پر تنش و کاملا" صنعتی است . طی چند دهه اخیر ، دولتمردان ژاپنی سیاستهایی را در مورد شکل دادن و هدفمند کردن اوقات فراغت مردم و اینکه چگونه از آن لذت ببرند در پیش گرفته اند . از اوایل دهه 1990 دولت ژاپن در جست و جوی راهی بوده است که کیفیت زندگی را افزایش دهد و این کشور را به یک ابر قدرت در شیوه زندگی تبدیل کند . اما همچنان تغییر زیادی دیده نمی شود . اولویت فعالیت در اوقات فراغت مردم ژاپن عبارتند از تماشای تلویزیون و خواندن روزنامه . پژوهش یا تحقیق برای افزایش اطلاعات شخصی . سرگرمی و تفریح . ورزش . شرکت در فعالیتهای اجتماعی . رفت و آمد با دوستان .
با نگرشی دقیق پی خواهیم برد  که سیاستهای دولتمردان کشورهای پیشرفته در زمینه  اوقات فراغت کاملا" علمی و نتیجه گراست . آنها هدف را آرامش و آسایش ، سلامت روحی و جسمی ،  اجتماعی ،  آموزش و پرورش و پیشرفت تمام عیار افراد جامعه می دانند . درآمد و ساعات کاری مناسب ، ایجاد اوقات فراغت و هدفمند ساختن آن در نگرش مردم و استفاده هر چه بهتر از این زمان به نفع ارتقا ء سطح آگاهی و معلومات از اهداف والای این جوامع می باشد . همچنین سلامت جسمی یکی از بزرگتری اهداف آنان است که خود خالق بخش بزرگی از سلامت روح و فکر است . ارج نهادن به مقام انسان و اینکه انسان تنها یک بار به این جهان قدم مینهد پس نسبت به زمان زندگی  خویش و جامعه مسئول است ، خود یکی از شعارهای اصلی این جوامع است .
در کشور عزیزمان ایران نیز مانند دیگر کشورها ی جهان ، مردم اوقات فراغت خود را به شکلهای گوناگون سپری می کنند . اما اولویتهای ما کمی با جوامع پیشرفته  متفاوت است . در زمینه اوقات فراغت در ایران تعدادی از سازمانها و ارگان ها ، مانند سازمان ملی جوانان ، هلال احمر ، جهاد دانشگاهی ، امور مساجد و بسیج فعالیتهایی از جمله فرهنگی ، هنری ، دینی و قرآنی ، علمی ، مهارت آموزی ، اردویی ، گردشگری و ورزشی دارند . اما نکته بسیار مهم این است که فعالیتهایی که این گونه سازمانها ارائه می کنند ، به هیچ وجه کافی به نظر نمی رسد و تنها پاسخگوی قشری خاص و تعداد بسیار کمی از افراد جامعه است . مردم ایران آگاهی چندانی از اوقات فراغت ندارند و تفاوت بین اوقات فراغت و زمان بیکاری را  تشخیص نمی دهند . و بیشترشان به دلیل کمبود امکانات به ناچار در برنامه های موجود شرکت می کنند یا اوقات فراغت  خود را به نحوی نا مطلوب و با عدم رضایت کافی می گذرانند و اکثرا" اوقات فراغت را مختص فصل تابستان می دانند . بیشتر مردم ایران از نقش فعالیتهای تفریحی و فراغتی در حفظ و نگهداری سلامت جسمی و روانی ، جلوگیری از بسیاری از بیماریها ، تکامل شخصیت و خودباوری ، ارتقای سطح آگاهی و جلوگیری از معضلات و آسیبهای اجتماعی  آگاهی ندارند  .
اولین اردوی تفریحی ورزشی در ایران در سال 1313 در باغ منظریه تهران برگزار شد . قبل از پیروزی باشکوه انقلاب اسلامی و در زمان شاه پهلوی ملعون ، وزارت فرهنگ و هنر سابق با الگوبرداری  از تجربه خانه های فرهنگ در فرانسه ،اقدام به احداث خانه های فرهنگ شهری در مرکز استان ها کرد . نخستین خانه فرهنگ در سال 1347شروع به فعالیت کرد و خانه های فرهنگ به تدریج در تمام استانها تاسیس شد . هدف خانه های فرهنگ ، آموزشهای گوناگون هنری بود .
 
پس از پیروزی  باشکوه  انقلاب  اسلامی  ،  در سال   1358  فعالیت این مراکز  به کل
 
متوقف شد .  
با توجه به جامعه بسیار جوان ایران  ،  فعالیتهای ارگانها و نهادها ی  بسیار کم تعداد  که با نگرشی محدود و بسته و غیر علمی  به راه خود ادامه می دهند به هیچ وجهی کافی و کامل نیست . شاید سیاستگذاران و دولتمردان کشورمان در سال 2010  هنوز به اهمیت فراوان و ضرورت اوقات فراغت و تاثیر برنامه ریزی  و اجرای  درست آن  در زندگی  تک تک  افراد  جامعه پی نبرده اند .  
و اکنون باز  پرسشی  به وجود می آید که آیا مسئولین و سیاستگذاران در این امر ، کارشناسان خبره و آگاه به علوم روز دنیا در این رشته حساس به شمار می روند  یا تحصیلات و تجارب و نگرش آنها هیچ ارتباطی با این مهم ندارد . اما قضاوت در این مقوله نمی گنجد و افراد جامعه با نگاهی باز ، علمی و به روز،  به راحتی توسط ارزیابی  وضعیت کنونی جامعه و مقایسه آن با  کشورهای پیشرفته  به حقایق موجود جامعه  پی ببرند.
میزان اوقات فراغت روزانه دانشجویان ایران 4 ساعت در روز است . زمان فراغت 60 درصد دانشجویان عصر و شب و محل گذران این اوقات برای 70 درصد ، خوابگاه یا منزل بوده است . آنها فقط  5 درصد این اوقات را در کانونهای فرهنگی یا مکانهای ورزشی سپری می کنند که این یعنی هیچ . در حال حاضر دانشجویان کشور به دلیل عدم امکانات لازم  و عدم نگرش  آگاهانه  ناگزیر به فعالیتهایی در اوقات فراغت می پردازند که هیچ تمایلی برای انتخاب و ادامه انجام فعالیت ندارند . اکنون فعالیتهای دانشجویان در اوقات فراغت شامل  تماشای تلویزیون ، هم صحبتی با دوستان ، گوش دادن به موسیقی ، مطالعه مختصر ، قدم زدن بیرون خانه و دیدار اقوام و رفتن به سینما می باشد .
اگر هر گونه امکانات فراغتی برایشان فراهم گردد ، علاقه مند به انجام چه فعالیتی هستند ؟
با بررسی پاسخهای داده شده ، معلوم شد دیدگاه دانشجویان کشور نسبت به اوقات فراغت در حال حاضر جالب و امید بخش است . اولویتهای نخست تا سوم فعالیتهای مورد علاقه به ترتیب ،  ورزش ، مطالعه و کار با رایانه در فضای اینترنتی است و تماشای تلویزیون که نخستین فعالیت غیر فعال جاریست به رتبه چهارم تنزل پیدا کرد .
زمان فراغت مردم شهرنشین و عادی ایرانی حدود 4 ساعت در روز است که با زمان فراغت در کشورهای توسعه یافته برابر است . تماشای تلویزیون با 120دقیقه در روز بیشترین سهم را در گذران اوقات فراغت به خود اختصاص داده است . امروزه در ایران خوردن و آشامیدن در زندگی افراد جامعه بسیار پر رنگ شده است . می توان گفت به طور کلی بزرگترین تفریح مردم ایران امروزه خوردن است . صرف غذاهای متنوع در رستورانها ، کافه ها ، در میهمانی ها و جشن ها ، در پارکها ، در سفر و خلاصه در هر زمان و مکان لذت بخش ترین فعالیت افراد جامعه راتشکیل داده است .
در تمام کشورها و مخصوصا " جوامع پیشرفته صنعتی  افراد زیادی از غذاهای آماده استفاده می کنند اما معمولا" این بخش از فعالیتشان را به عنوان نخستین و بهترین بخش فعالیتهای اوقات فراغت قلمداد نمی کنند . تا مرز ایجاد ناراحتی های گوارشی که امروزه در ایران بسیار شایع است در خوردن پیش می رویم و جالب اینجاست که اهمیت چندانی ندارد که    چه میخوریم ؟ کجا میخوریم ؟ چه میزان میخوریم ؟ چه زمان میخوریم ؟ و چرا میخوریم ؟
سئوال اینجاست که مردمی بزرگ  با این تاریخ و فرهنگ و نگرش چگونه و از چه راهی بر  این بن بست تاریک قدم نهادند  و خود را روز به روز از یادگیری ، خلاقیت ، تفکر ، شادی ،  پرورش و سلامت دور ساختند ؟ ؟ ؟
مشکل را در کجا میتوان ریشه یابی و بر طرف نمود ؟
اکنون حاصل این پر خوری و بد خوری در جامعه چیست ؟ چاقی و اضافه وزن  و عدم تحرک مناسب . این وضعیت برای بسیاری البته مفید و سود مند است . رستورانهای غذای آماده  و موسسات به اصطلاح لاغری با تضمین یا بی تضمین که جز ضرر برای افراد جامعه هیچ در بر ندارد . چاقی و پر خوری باعث عدم تحرک می گردد و ورزش روز به روز در زندگی مردم کمرنگ تر می شود . جامعه ای که از افراد کم تحرک و چاق و ناسالم تشکیل گردد ، روز به روز از هر نظر ضعیف تر و بر هزینه های آن در همه جهت افزوده می گردد . افسردگی و انزوا ، تنبلی ، دوری از مطالعه و ورزش و گرایش به فعالیتهای بی تحرک مثل تماشای بی هدف تلویزیون ، استرس ، احساس نا امیدی ، احساس حقارت و پوچی در جامعه و هزاران گرفتاری دیگر که نام خواهم برد از گرفتاریهایی است که در اثر چاقی و کم تحرکی گریبانگیر افراد جامعه است . البته در این میان هستند افرادی که به دلایلی چاق نیستند ، اما به دلیل کم تحرکی و عدم ورزش و فعالیتهای صحیح و هدفمند  و عدم برنامه ریزی درست برای اوقات فراغت دچار این مشکلات هستند . عدم تحرک و پر خوری مشکلات فراوانی را برای افراد جامعه به بار می آورد که سکته قلبی  ، دیابت ، مشکلات روحی و روانی ، پوکی استخوان ، زیاد بودن چربی خون ، ناراحتیهای ستون فقرات و انواع آرتروز ، ضعف مقاومت بدن در مقابله با بیماری ، را شامل می شود .
بهره و سود تفریحات سالم و ورزشهای تفریحی فراغتی عبارتند از : منافع شخصی که
 
نتیجه اش  رهایی از فشارها و تنش است و سلامت جسم و بهداشت روانی ، رشد مهارت ،  خلاقیت ،  خودشکوفایی ، یادگیری و رشد شخصیت است.